Mùi hoa mộc dâng sau lưng người nhặt ve chai

 Ngày ấy, xóm nhỏ ven sông gọi ông là “lão Điếc”.

Ông sống một mình trong căn nhà gỗ xiêu quẹo, cuối con hẻm ngập tràn mùi hoa mộc dâng nhè nhẹ mỗi buổi chiều tà. Lão không nói nhiều, tai lại nghễnh ngãng, cả ngày chỉ lủi thủi với chiếc xe đạp xắt xẻo và cái bao tải dứa nặng trĩu trên vai. Người ta thấy lão nhặt từng vỏ chai, xấp giấy vụn, đôi khi là vài thanh củi khô trôi dạt vào bãi sông. Trẻ con trong làng hay hù dọa nhau mỗi khi thấy bóng dáng xiêu vẹo của lão xế chiều, còn người lớn thì chép miệng: "Lão già cô độc ấy, tích góp làm gì không biết."

Không ai biết rằng, trong căn nhà tối om không bao giờ thắp đèn sáng ấy, có một cuốn sổ tay sờn gáy nằm nấp dưới gối. Mỗi đêm, dưới ánh nến tù mù, lão dùng ngón tay thô ráp, chằng chịt vết sẹo gõ nhè nhẹ lên từng dòng chữ đã mờ nhòe. Đó là danh sách những món tiền lẻ—năm nghìn, mười nghìn—được chắt chiu từ từng mớ ve chai, gửi về một địa chỉ xa xôi ở thành phố.

Hơn mười năm trước, sông cướp đi người con gái duy nhất của lão trong một trận lũ lớn. Đêm đó, lão gào đến khản đặc cả giọng, nước mắt hòa vào dòng nước lũ ngầu đục, nhưng sông lạnh lẽo chẳng trả lại cho lão điều gì ngoài chiếc cặp sách màu xanh của một đứa trẻ lạ mặt bị trôi dạt vào bờ. Đứa bé ấy may mắn sống sót, nhưng mất đi cha mẹ. Lão bế nó lên, ôm đứa trẻ run rẩy vào lòng, và từ đêm đó, lão có một lý do để tiếp tục sống.



Lão không nhận đứa trẻ làm con nuôi vì sợ cái nghèo, cái tàn tật của mình làm xấu đi tương lai của nó. Lão gửi đứa bé vào viện dưỡng orphan tư nhân trên tỉnh, còn mình quay về xóm nhỏ, lặng lẽ trở thành một "người tài trợ vô danh".

Năm tháng trôi qua, đứa trẻ ấy lớn lên, học giỏi và đỗ vào một trường đại học y khoa hàng đầu. Mỗi lần nhận được thư cám ơn từ "vị ân nhân giấu mặt" gửi qua ban quản lý viện, lão lại đem ra ôm trước ngực, mỉm cười trong bóng tối, nước mắt chảy ngược vào trong. Lão chưa từng một lần xuất hiện, chưa từng để đứa trẻ biết mặt. Lão tự nhủ, tay mình hôi rình mùi rác bưởi, chân mình đi khập khiễng, làm sao có thể đứng trước mặt một vị bác sĩ tương lai?

Rồi một ngày mùa đông, cô sinh viên y khoa ra trường. Ngày lễ tốt nghiệp của cô diễn ra trong hội trường lộng lẫy. Lão Điếc hôm ấy dậy từ năm giờ sáng, mặc chiếc áo sơ mi cũ nhất nhưng đã được vuốt phẳng lì từ tối hôm trước. Lão bắt hai chuyến xe buýt, đứng lén sau hàng cây cổ thụ ngoài sân trường, lặng lẽ nhìn cô gái trong bộ lễ phục cử nhân đang mỉm cười hạnh phúc bên bạn bè. Lão run run lấy từ trong túi ra một chùm hoa mộc dâng nho nhỏ được gói cẩn thận bằng tờ báo cũ—mùi hương quen thuộc của quê nhà. Lão định nhờ ai đó đưa giúp, rồi sẽ lặng lẽ quay về.

Nhưng đúng lúc ấy, một cơn gió mạnh thổi qua, làm rơi cuốn sổ tay cũ kỹ từ chiếc túi xách đã sờn của lão. Cuốn sổ lăn đến trước chân cô gái trẻ.

Cô cúi xuống nhặt lên. Khi giở từng trang giấy đã ố vàng, những dòng chữ chắp vá, những con số cộng trừ nợ nần chắt chiu từng đồng tiền ve chai cùng cái tên của cô ghi ở trang cuối hiện ra. Cô lặng người. Phía dưới cùng của trang sách là một dòng chữ nguệch ngoạc nhưng nắn nót: “Cầu mong con một đời bình an, làm một bác sĩ tốt. Đừng tìm ta.”

Cô ngước mắt lên. Giữa biển người xa lạ, bóng lưng còng xơ xác của lão già tàn tật đang vội vã, bước khập khiễng quay đi.

"Bố ơi!..."

Tiếng kêu xé lòng vang lên giữa khoảng sân trường lặng ngắt. Cô gái ôm lấy bó hoa, điêu đứng chạy theo. Cô chạy qua những thảm cỏ, mặc kệ chiếc mũ cử nhân rơi xuống đất. Cô ôm chặt lấy bóng lưng gầy guộc ấy từ phía sau, gục đầu vào chiếc áo sơ mi bạc màu bốc mùi nắng gió của lão mà khóc nức nở.

Lão Điếc đứng khựng lại, đôi tay run rẩy không biết phải làm gì. Lão bối rối tìm cách đẩy cô ra: "Cô... cô nhầm người rồi, tôi chỉ là người nhặt ve chai..."



Cô gái ngẩng đầu lên, nước mắt nhạt nhòa, nắm lấy đôi bàn tay đầy vết chà xát của lão đặt lên má mình: "Con biết mùi hoa mộc này... Mười mấy năm qua, mỗi tháng thư gửi cho con đều có ép một nhánh hoa mộc dâng. Con không nhầm. Con tìm bố suốt mười sáu năm qua rồi..."

Chiều hôm đó, trên chiếc xe đạp cũ kỹ gỉ sét, không còn chất những bao ve chai nặng trĩu. Chỉ có một cô cử nhân trẻ ngồi phía sau, tựa đầu vào lưng người cha mù mờ gầy guộc, mặc cho những giọt nước mắt ấm nóng lăn dài trên má, rơi xuống con đường phủ đầy lá vàng.